رسانه اجتماعی - تحلیلی بازار سرمایه

مالیات ستانی زیر نرم جهانی
اهمیت : مهم

6

بررسی‌ آمارها نشان می‌دهد که نسبت مالیات ایران به تولید ناخالص داخلی معادل 7 درصد است. این در حالی است که این نسبت در متوسط کشورهای دنیا حدود 14درصد است. مطابق این بررسی‌ها در لایحه بودجه سال 95 نیز رقم کل درآمدهای مالیات در نظر گرفته شده 101 هزار میلیارد تومان در نظر گرفته شده است که در صورت تحقق 100درصدی این رقم می‌توان به بهبود یک یا دو واحد درصدی این نسبت امیدوار بود. اما تا رسیدن به نرم جهانی فاصله قابل‌توجهی وجود دارد. لایحه بودجه سال 95 در هفته پایانی دی ماه سال جاری از سوی رئیس‌جمهوری تقدیم شد.
دنیای اقتصاد:

بررسی آمارها نشان می دهد که نسبت مالیات ایران به تولید ناخالص داخلی معادل 7 درصد است. این در حالی است که این نسبت در متوسط کشورهای دنیا حدود 14درصد است. مطابق این بررسی ها در لایحه بودجه سال 95 نیز رقم کل درآمدهای مالیات در نظر گرفته شده 101 هزار میلیارد تومان در نظر گرفته شده است که در صورت تحقق 100درصدی این رقم می توان به بهبود یک یا دو واحد درصدی این نسبت امیدوار بود. اما تا رسیدن به نرم جهانی فاصله قابل توجهی وجود دارد. لایحه بودجه سال 95 در هفته پایانی دی ماه سال جاری از سوی رئیس جمهوری تقدیم شد.



یکی از مهم ترین چالش های دولت در بودجه سال آینده تحقق منابع عمومی دولت است. مهم ترین بخش های منابع عمومی دولت شامل منابع حاصل از فروش نفت و فرآورده های نفتی، درآمدهای مالیاتی، درآمدهای حاصل از مالکیت دولت (مانند حق دولت در معادن، سود سهام شرکت های دولتی و سایر موارد) منابع حاصل از فروش اوراق مشارکت و منابع حاصل از واگذاری شرکت های دولتی است. با توجه به کاهش قیمت نفت و درآمدهای نفت و در راستای اهداف جدایی درآمدهای نفتی از منابع عمومی دولت، در لایحه بودجه نیز تمرکز ویژه ای بردرآمدهای مالیاتی صورت گرفته است. مالیات ها در یک تقسیم بندی کلی به دو دسته مالیات های مستقیم (مانند مالیات بر شرکت ها، مالیات دستمزد، مالیات بر نقل وانتقال) و مالیات های غیرمستقیم (مالیات بر واردات، مالیات بر ارزش افزوده و...) تقسیم می شود.

تصویر مالیاتی در سال جاری

در قانون بودجه سال ۱۳۹۴ مقرر شده که ۳/ ۸۸ هزار میلیارد تومان از منابع عمومی دولت از درآمدهای مالیاتی حاصل شود. از این مقدار سهم مالیات های غیرمستقیم معادل ۸/ ۴۳ هزار میلیارد تومان و سهم مالیات های غیرمستقیم معادل ۵/ ۴۴ هزار میلیارد تومان بوده است. براساس آمارهای بانک مرکزی از عملکرد دولت در ۶ ماهه نخست سال جاری ۴/ ۳۳هزار میلیارد تومان درآمدهای عملیاتی محقق شده است. این رقم نشان می دهد که در این مدت ۷۶ درصد از درآمدهای مالیاتی ۶ماهه حاصل شده است. میزان تحقق در مالیات های مستقیم بیشتر از مالیات های غیرمستقیم بوده است. براساس آمارها در نیمه نخست سال جاری ۸۷ درصد از مالیات های مستقیم محقق شده و این در حالی است که میزان این تحقق برای مالیات های غیرمستقیم در نیمه نخست سال جاری معادل ۶۷ درصد بوده است. بخشی قابل توجهی از این روند به دلیل کاهش درآمدهای مالیاتی از مجرای مالیات بر ارزش افزوده و مالیات بر واردات خودرو و سایر کالاها صورت گرفته است.

چشم انداز مثبت اقتصادی و رشد مالیات

بر این اساس در لایحه بودجه سال ۹۵ پیش بینی شده که حدود ۴۵ درصد منابع عمومی دولت از محل درآمدهای مالیاتی تامین شود که معادل ۱۰۱ هزار میلیارد تومان است. درآمدهای مالیاتی نسبت به سال قبل ۳/ ۱۴ درصد رشد یافته است. با فرض ثبات شرایط اقتصادی کشور در سال ۹۵ نسبت به سال جاری و نیز عملکرد مالیاتی سال ۹۴ و پیش بینی تورم سال آتی به نظر می رسد، رقم مالیات های درنظر گرفته شده برای سال آینده خوش بینانه باشد، اما اگر فرض کنیم که شرایط سال آینده در نتیجه اجرایی شدن توافق هسته ای، بهتر باشد، دولت شاید بتواند ارقام پیش بینی شده برای لایحه را محقق کند که البته با توجه به واقعیت های مالیاتی و رکود حاکم، نیاز به بررسی بیشتر دارد.

افزایش پوشش مالیات بر ارزش افزوده

در بودجه سال ۹۵، از میان مالیات های مستقیم، مالیات بر درآمد حدود ۱۴ هزار میلیارد تومان پیش بینی شده است که ۱۴درصد از حجم کل درآمدهای مالیاتی را شامل می شود و حدود ۲۱ درصد نیز نسبت به قانون سال ۹۴ افزایش داشته است. مالیات حقوق کارکنان دولتی ۳۱ درصد از این مالیات مستقیم را تشکیل می دهد و نسبت به سال قبل ۴۴درصد رشد کرده است. همچنین کارکنان بخش خصوصی حدود ۳۲ درصد از کل مالیات را می پردازند که نسبت به سال قبل ۱۱ درصد بیشتر مالیات خواهند داد. همچنین مالیات مشاغل نیز سهم ۳۰ درصدی از مالیات مستقیم را تشکیل می دهد و نسبت به سال قبل ۱۲ درصد رشد داشته است. یکی از مهم ترین بخش های دیگر در بودجه، مالیات ارزش افزوده است. در لایحه بودجه سال آینده پیش بینی شده که نرخ مالیات بر ارزش افزوده تغییری نکند و همان ۹ درصد تصویب شود، اما رقم کلی که دولت برای این ردیف در نظر گرفته نسبت به سال قبل ۲۰ درصد افزایش یافته است؛ بنابراین احتمالا دولت مدنظر قرار داده که عده ای که قبلا این نوع مالیات را نمی دادند از امسال زیر چتر مالیات ارزش افزوده بروند. پیش بینی دولت این است که مالیات بر ارزش افزوده در مجموع ۳۰ هزار میلیارد تومان عاید بودجه کشور خواهد کرد که این رقم ۲۹ درصد کل ارقام مالیاتی را تشکیل می دهد. مالیات های شرکت های غیردولتی در سال آینده حدود ۲۳ هزار میلیارد تومان در نظر گرفته شده که نسبت به قانون ۹۴، بیش از ۹درصد رشد کرده است.

نسبت مالیات به تولید ناخالص داخلی

به طور کلی در اکثر کشورهای توسعه یافته و حتی در حال توسعه، سهم درآمدهای مالیاتی از منابع عمومی دولت ها بالا است. مقایسه این ارقام به شکل مطلق نمی تواند مبنای مناسبی برای درآمدهای مالیاتی باشد. به همین منظور می توان از نسبت مالیات به تولید ناخالص داخلی استفاده کرد. این رقم برای ایران ۷درصد در نظر گرفته شده است. این در حالی است که این رقم برای متوسط کشورهای دنیا دو برابر رقم ایران و معادل ۱۴ درصد است. در کشورهای اتحادیه اروپا نیز این رقم حدود ۱۹درصد، در آمریکای شمالی معادل ۱۰ درصد و در کشورهای با درآمد متوسط دنیا حدود ۱۳درصد است. با مقایسه این ارقام می توان دریافت که از بخش قابل توجهی از اقتصاد کشور مالیات دریافت نمی شود. بخشی از پایین بودن این ارقام به دلیل آن است که قسمتی از تولید ناخالص داخلی زیر چتر مالیاتی قرار ندارد. به گفته مسوولان در حدود ۲۰ درصد تولید ناخالص داخلی، تحت کنترل سازمان امور مالیاتی برای دریافت مالیات قرار ندارد که این رقم معادل ۱۴هزار میلیارد تومان خواهد بود و این کف رقم فرار مالیاتی است. یکی از دلایل کوچک ماندن سهم درآمدهای مالیاتی در مجموع منابع درآمدهای دولت، پدیده فرار مالیاتی است. تاثیر فرار مالیات را می توان از دو طریق مورد بررسی قرار داد. اول اینکه فرار از مالیات به دلیل عدم تحقق درآمد دولت، می تواند موجب کاهش سرمایه گذاری دولتی شود؛ بنابراین می تواند اثر منفی در رشد اقتصادی داشته باشد. از طرف دیگر، به دلیل افزایش پس اندازهای بخش خصوصی افراد، می تواند محرکی برای سرمایه گذاری خصوصی بوده و تاثیر مثبتی بر رشد اقتصادی داشته باشد. در نتیجه فرار از مالیات انگیزه اصلی روی آوردن به اقتصاد زیرزمینی است. در ایران نیز بخش قابل توجهی از اقتصاد به شکل زیرزمینی وجود دارد که عدم دریافت مالیات از این بخش باعث می شود که نسبت درآمدی مالیاتی به تولید ناخالص داخلی رقم پایینی باشد.

مالیات ستانی زیر نرم جهانی


برچسب‌ها:


بررسی‌ آمارها نشان می‌دهد که نسبت مالیات ایران به تولید ناخالص داخلی معادل 7 درصد است. این در حالی است که این نسبت در متوسط کشورهای دنیا حدود 14درصد است. مطابق این بررسی‌ها در لایحه بودجه سال 95 نیز رقم کل درآمدهای مالیات در نظر گرفته شده 101 هزار میلیارد تومان در نظر گرفته شده است که در صورت تحقق 100درصدی این رقم می‌توان به بهبود یک یا دو واحد درصدی این نسبت امیدوار بود. اما تا رسیدن به نرم جهانی فاصله قابل‌توجهی وجود دارد. لایحه بودجه سال 95 در هفته پایانی دی ماه سال جاری از سوی رئیس‌جمهوری تقدیم شد.
دنیای اقتصاد:

بررسی آمارها نشان می دهد که نسبت مالیات ایران به تولید ناخالص داخلی معادل 7 درصد است. این در حالی است که این نسبت در متوسط کشورهای دنیا حدود 14درصد است. مطابق این بررسی ها در لایحه بودجه سال 95 نیز رقم کل درآمدهای مالیات در نظر گرفته شده 101 هزار میلیارد تومان در نظر گرفته شده است که در صورت تحقق 100درصدی این رقم می توان به بهبود یک یا دو واحد درصدی این نسبت امیدوار بود. اما تا رسیدن به نرم جهانی فاصله قابل توجهی وجود دارد. لایحه بودجه سال 95 در هفته پایانی دی ماه سال جاری از سوی رئیس جمهوری تقدیم شد.



یکی از مهم ترین چالش های دولت در بودجه سال آینده تحقق منابع عمومی دولت است. مهم ترین بخش های منابع عمومی دولت شامل منابع حاصل از فروش نفت و فرآورده های نفتی، درآمدهای مالیاتی، درآمدهای حاصل از مالکیت دولت (مانند حق دولت در معادن، سود سهام شرکت های دولتی و سایر موارد) منابع حاصل از فروش اوراق مشارکت و منابع حاصل از واگذاری شرکت های دولتی است. با توجه به کاهش قیمت نفت و درآمدهای نفت و در راستای اهداف جدایی درآمدهای نفتی از منابع عمومی دولت، در لایحه بودجه نیز تمرکز ویژه ای بردرآمدهای مالیاتی صورت گرفته است. مالیات ها در یک تقسیم بندی کلی به دو دسته مالیات های مستقیم (مانند مالیات بر شرکت ها، مالیات دستمزد، مالیات بر نقل وانتقال) و مالیات های غیرمستقیم (مالیات بر واردات، مالیات بر ارزش افزوده و...) تقسیم می شود.

تصویر مالیاتی در سال جاری

در قانون بودجه سال ۱۳۹۴ مقرر شده که ۳/ ۸۸ هزار میلیارد تومان از منابع عمومی دولت از درآمدهای مالیاتی حاصل شود. از این مقدار سهم مالیات های غیرمستقیم معادل ۸/ ۴۳ هزار میلیارد تومان و سهم مالیات های غیرمستقیم معادل ۵/ ۴۴ هزار میلیارد تومان بوده است. براساس آمارهای بانک مرکزی از عملکرد دولت در ۶ ماهه نخست سال جاری ۴/ ۳۳هزار میلیارد تومان درآمدهای عملیاتی محقق شده است. این رقم نشان می دهد که در این مدت ۷۶ درصد از درآمدهای مالیاتی ۶ماهه حاصل شده است. میزان تحقق در مالیات های مستقیم بیشتر از مالیات های غیرمستقیم بوده است. براساس آمارها در نیمه نخست سال جاری ۸۷ درصد از مالیات های مستقیم محقق شده و این در حالی است که میزان این تحقق برای مالیات های غیرمستقیم در نیمه نخست سال جاری معادل ۶۷ درصد بوده است. بخشی قابل توجهی از این روند به دلیل کاهش درآمدهای مالیاتی از مجرای مالیات بر ارزش افزوده و مالیات بر واردات خودرو و سایر کالاها صورت گرفته است.

چشم انداز مثبت اقتصادی و رشد مالیات

بر این اساس در لایحه بودجه سال ۹۵ پیش بینی شده که حدود ۴۵ درصد منابع عمومی دولت از محل درآمدهای مالیاتی تامین شود که معادل ۱۰۱ هزار میلیارد تومان است. درآمدهای مالیاتی نسبت به سال قبل ۳/ ۱۴ درصد رشد یافته است. با فرض ثبات شرایط اقتصادی کشور در سال ۹۵ نسبت به سال جاری و نیز عملکرد مالیاتی سال ۹۴ و پیش بینی تورم سال آتی به نظر می رسد، رقم مالیات های درنظر گرفته شده برای سال آینده خوش بینانه باشد، اما اگر فرض کنیم که شرایط سال آینده در نتیجه اجرایی شدن توافق هسته ای، بهتر باشد، دولت شاید بتواند ارقام پیش بینی شده برای لایحه را محقق کند که البته با توجه به واقعیت های مالیاتی و رکود حاکم، نیاز به بررسی بیشتر دارد.

افزایش پوشش مالیات بر ارزش افزوده

در بودجه سال ۹۵، از میان مالیات های مستقیم، مالیات بر درآمد حدود ۱۴ هزار میلیارد تومان پیش بینی شده است که ۱۴درصد از حجم کل درآمدهای مالیاتی را شامل می شود و حدود ۲۱ درصد نیز نسبت به قانون سال ۹۴ افزایش داشته است. مالیات حقوق کارکنان دولتی ۳۱ درصد از این مالیات مستقیم را تشکیل می دهد و نسبت به سال قبل ۴۴درصد رشد کرده است. همچنین کارکنان بخش خصوصی حدود ۳۲ درصد از کل مالیات را می پردازند که نسبت به سال قبل ۱۱ درصد بیشتر مالیات خواهند داد. همچنین مالیات مشاغل نیز سهم ۳۰ درصدی از مالیات مستقیم را تشکیل می دهد و نسبت به سال قبل ۱۲ درصد رشد داشته است. یکی از مهم ترین بخش های دیگر در بودجه، مالیات ارزش افزوده است. در لایحه بودجه سال آینده پیش بینی شده که نرخ مالیات بر ارزش افزوده تغییری نکند و همان ۹ درصد تصویب شود، اما رقم کلی که دولت برای این ردیف در نظر گرفته نسبت به سال قبل ۲۰ درصد افزایش یافته است؛ بنابراین احتمالا دولت مدنظر قرار داده که عده ای که قبلا این نوع مالیات را نمی دادند از امسال زیر چتر مالیات ارزش افزوده بروند. پیش بینی دولت این است که مالیات بر ارزش افزوده در مجموع ۳۰ هزار میلیارد تومان عاید بودجه کشور خواهد کرد که این رقم ۲۹ درصد کل ارقام مالیاتی را تشکیل می دهد. مالیات های شرکت های غیردولتی در سال آینده حدود ۲۳ هزار میلیارد تومان در نظر گرفته شده که نسبت به قانون ۹۴، بیش از ۹درصد رشد کرده است.

نسبت مالیات به تولید ناخالص داخلی

به طور کلی در اکثر کشورهای توسعه یافته و حتی در حال توسعه، سهم درآمدهای مالیاتی از منابع عمومی دولت ها بالا است. مقایسه این ارقام به شکل مطلق نمی تواند مبنای مناسبی برای درآمدهای مالیاتی باشد. به همین منظور می توان از نسبت مالیات به تولید ناخالص داخلی استفاده کرد. این رقم برای ایران ۷درصد در نظر گرفته شده است. این در حالی است که این رقم برای متوسط کشورهای دنیا دو برابر رقم ایران و معادل ۱۴ درصد است. در کشورهای اتحادیه اروپا نیز این رقم حدود ۱۹درصد، در آمریکای شمالی معادل ۱۰ درصد و در کشورهای با درآمد متوسط دنیا حدود ۱۳درصد است. با مقایسه این ارقام می توان دریافت که از بخش قابل توجهی از اقتصاد کشور مالیات دریافت نمی شود. بخشی از پایین بودن این ارقام به دلیل آن است که قسمتی از تولید ناخالص داخلی زیر چتر مالیاتی قرار ندارد. به گفته مسوولان در حدود ۲۰ درصد تولید ناخالص داخلی، تحت کنترل سازمان امور مالیاتی برای دریافت مالیات قرار ندارد که این رقم معادل ۱۴هزار میلیارد تومان خواهد بود و این کف رقم فرار مالیاتی است. یکی از دلایل کوچک ماندن سهم درآمدهای مالیاتی در مجموع منابع درآمدهای دولت، پدیده فرار مالیاتی است. تاثیر فرار مالیات را می توان از دو طریق مورد بررسی قرار داد. اول اینکه فرار از مالیات به دلیل عدم تحقق درآمد دولت، می تواند موجب کاهش سرمایه گذاری دولتی شود؛ بنابراین می تواند اثر منفی در رشد اقتصادی داشته باشد. از طرف دیگر، به دلیل افزایش پس اندازهای بخش خصوصی افراد، می تواند محرکی برای سرمایه گذاری خصوصی بوده و تاثیر مثبتی بر رشد اقتصادی داشته باشد. در نتیجه فرار از مالیات انگیزه اصلی روی آوردن به اقتصاد زیرزمینی است. در ایران نیز بخش قابل توجهی از اقتصاد به شکل زیرزمینی وجود دارد که عدم دریافت مالیات از این بخش باعث می شود که نسبت درآمدی مالیاتی به تولید ناخالص داخلی رقم پایینی باشد.

مالیات ستانی زیر نرم جهانی


برچسب‌ها:

1394/11/13
0
/
3
یک دقیقه وقت دارید؟
شما تنها یک قدم با به اشتراک گذاشتن اولین ایده خود فاصله دارید. برای انتشار مطالب خود در ارشن، لطفا ثبت‌نام خود را تکمیل کرده و شماره‌ی همراه خود را فعال نمایید.
تکمیل پروفایل
نمایش {{content.commentsTotal - content.comments.length}} نظر قبلی
علت امتیاز منفی

×
بله
خیر
تغییرات شاخص
شاخص کل
{{tepix.change}}
{{tepix.index}}
وضعیت بازار : {{closedTitle(tepix.isClosed)}}
شاخص کل
{{tepix.change}}
{{tepix.index}}
فرابورس
{{absValueChange(tepix.faraBourseChange)}}
{{tepix.faraBourseIndex}}
شاخص 50 شرکت
{{absValueChange(tepix.companyFiftyChange)}}
{{tepix.companyFiftyIndex}}
شاخص آزاد شناور
{{absValueChange(tepix.freeFloatChange)}}
{{tepix.freeFloatIndex}}
شاخص مالی
{{absValueChange(tepix.financialChange)}}
{{tepix.financialIndex}}
شاخص صنعت
{{absValueChange(tepix.indastryChange)}}
{{tepix.indastryIndex}}
2222
33333